zondag 28 augustus 2016

Stikstof

 We leren de lln. wel aan in het eerste middelbaar dat er 21 procent zuurstofgas in de aanwezige lucht zit en dat we die zuurstof opnemen en koolstofdioxide uitademen (en nog een beetje zuurstof) maar met de grote hoeveelheid stikstof die in de lucht zit ... die komt tijdens het inademen ook in onze longen maar wordt daar nog iets mee gedaan of ademen we dat onmiddellijk terug uit, of wordt het toch door onze rode bloedcellen eerst doorheen het lichaam getransporteerd en dan gewoon terug afgegeven aan de longblaasjes in de longen ? En zo ja heeft stikstof dan een functie ?

Ik heb wel iets gelezen over het feit dat bij duiken er dus wel stikstof in het bloed wordt opgenomen maar wat als we niet duiken?

Antwoord
In ons lichaam wordt zuurstof geconsumeerd en koolstofdioxide geproduceerd door het celmetabolisme. We hebben actieve systemen die de koolstofdioxide uit de weefsels afvoeren naar de longen, waar het vervolgens afgegeven wordt aan de buitenwereld (waar de lucht een lagere concentratie koolstofdioxide bevat); en omgekeerd voor zuurstoftransport van de longen naar de weefsels. Zoals u weet, wordt zuurstof gebonden aan het daarin gespecialiseerde eiwit hemoglobine; koolstofdioxide ook, maar dat wordt in de rode bloedcellen grotendeels omgezet tot bicarbonaat dat in het plasma opgelost wordt. We hebben echter geen actief systeem om stikstof te binden en te transporteren (alleen sommige bacteriën kunnen dat). Onze cellen produceren ook geen stikstofgas, noch nemen ze het actief op. Dus blijft de stikstofconcentratie in ons lichaam in evenwicht met die buiten ons lichaam. Die stikstof circuleert als het ware vrij rond in de weefsels. Wanneer we duiken, zal dit gas samengeperst worden, en als de druk daarna te snel naar beneden gaat omdat we te snel stijgen in het water, ontspant het gas te snel waarbij gasbellen ontstaan die voor gewrichtspijn zorgen of erger.

Stikstof heeft uiteraard een zeer belangrijke functie, het is een essentieel onderdeel van de aminozuren en dus eiwitten, maar onze voorouders hebben nooit een systeem geëvolueerd om stikstof uit de lucht op te nemen. Andere dieren, of planten, kunnen dat ook niet. Sommige planten zoals peulgewassen leven in symbiose met stikstof-fixerende bacteriën in hun wortels. Die bacteriën zijn de enige die stikstof kunnen opnemen uit de lucht. Omdat de eukaryoten (dieren en planten) niet uit die bacteriën zijn geëvolueerd, hebben ze ook nooit het vermogen tot stikstoffixatie verkregen. De meeste planten nemen stikstof op vanuit in het water opgeloste nitraten en ammoniumzouten. En dieren nemen het op uit de voeding, via afbraak van eiwitten.


https://www.ikhebeenvraag.be/vraag/31399/Gaan-we-tijdens-het-ademen-ook-stikstof-en-of-edelgassen-opnemen-in-het-bloed

zaterdag 27 augustus 2016

Drinkwater en fluor

.Fluoridering is het toevoegen van kleine hoeveelheden fluoride aan drinkwater of voedingsmiddelen (zoals keukenzout of koemelk). 
Fluoriden kunnen een chemische reactie aangaan met het tandglazuur en zorgen dan voor een harder en meer zuurbestendig glazuur. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie verminderen fluoriden de kans op cariës en is er substantieel gezondheidsvoordeel te behalen met fluoridering. 

In Nederland en België is het drinkwater niet gefluorideerd. In de Verenigde Staten en Australië gebeurt dit wel.

Grondwater in delen van India en Zuid-Afrika bevat van nature veel fluoride, zodat fluorose daar een probleem is. Deze landen fluorideren dan ook niet. Vooral in Engelssprekende landen wordt veel gefluorideerd. Australië en Ierland fluorideren vrijwel al hun drinkwater. In de Verenigde Staten drinkt twee derde van de inwoners gefluorideerd water, en in Canada twee op vijf. Van de niet-Engelssprekende landen fluorideert Chili zeventig procent van het drinkwater, en Spanje tien procent. In andere landen wordt vrijwel niet gefluorideerd. 

Incidenten in de Verenigde Staten
Incidenten met fluoridering zijn zeldzaam. In de Verenigde Staten zijn in dertig jaar, van 1979 tot 2008, drie dodelijke incidenten bekend waarbij technische problemen bij de dosering zorgden voor een overdosis fluoride in het drinkwater wat leidt tot een acute vergiftiging.
bron wikipedia

dinsdag 23 augustus 2016

Ikea-gids

Er wordt een Ikeagids thuisbezorgd. Geadresseerd: “Aan de bewoners van” enz. Toch zit er een duidelijke antireclamesticker op de brievenbus. Gevraagd om commentaar zegt Ikea dat dat beschouwd wordt als normale post. Maar, voegt Ikea toe, als ik het niet wil ontvangen, dan kan ik me afmelden bij de Post.  

Dus:

om hun bagger niet te ontvangen moet IK me ergens gaan afmelden? Is dit niet de omgekeerde wereld?
Mag ik van een grote onderneming niet een beetje fatsoenlijk gedrag verwachten? Ik heb het maar bij de Reclamecodecommissie gemeld. Dat leek me beter.

Zonder woorden


maandag 22 augustus 2016

Tetracycline (antibioticum)




C22H24N2O8



Tetracycline belet celgroei door het verhinderen van de translatie.
***
Bacteriën kunnen vrij snel resistent worden tegen tetracycline. Resistentie kan het gevolg zijn van minstens twee mechanismen:

Ten eerste kan een resistentie-gen een membraaneiwit produceren dat tetracycline actief "de cel uit pompt". 

Een tweede mechanisme door middel waarvan een bacterie zich kan beschermen tegen tetracycline is ribosomale bescherming, waarbij een resistentiegen een eiwit codeert dat "ribosoombinding tegengaat" door er zelf competitief aan te binden.

Porte-manteauwoord



Een porte-manteauwoord, meng-, vlecht- of kofferwoord is een neologisme waarin twee of meer bestaande woorden naar de vorm worden gecombineerd in een betekenis die betekeniselementen van alle originele woorden bevat. In feite is het een soort contaminatie, maar dan bewust gecreëerd.

Een porte-manteauwoord combineert dus zowel de klank als de betekenis van alle samenstellende woorden op een nieuwe manier. Vaak spelen ook andere stijlfiguren zoals crasis een rol. Soms zijn ze gevormd uit eerdere porte-manteauwoorden.

Effect
Porte-manteauwoorden hebben het effect dat ze efficiënt zijn: in één woord kan gezegd worden wat anders twee of meer woorden zou vergen. Daarnaast hebben ze een categoriserend effect, en ontstaan er klassen van woorden die naar vorm en betekenis verwant zijn:

motel en botel behoren tot de klasse "hotel", waaraan vorm- en betekeniselementen zijn toegevoegd die respectievelijk naar "motoring" (Engels voor "automobilisme") en "boat" verwijzen.
infotainment en infomercial behoren tot de klasse "information", samengevoegd met respectievelijk "entertainment" en "commercial", maar in beide gevallen nog met een betekeniscomponent van informatie.
webcam en camcorder behoren tot de klasse "camera".

Het classificerende element kan dus aan het einde van het porte-manteauwoord staan ("-tel"), of aan het begin ("info-"), maar kan ook een variabele plaats bezetten ("-cam", "cam-").

Voorbeelden
Advertorial, van advertentie en editorial
Backroniem, van back en acroniem
Bit, van binary en digit
Blaxploitation, van black en exploitation
Brunch, van breakfast en lunch
Brus, van broer en zus
Blog, van web en log
Bollywood, van Bombay en Hollywood
Conculega, van concurrent en collega
Framily, van "friends" en "family"
Frenemy, van "friends" en "enemy"
Infomercial, van information en commercial
Infotainment, van information en entertainment
Mockumentary, van mock en documentary
Motel, van motor en hotel
Murks, van Marokkaans en Turks
Orthese, van orthopedische prothese
Pixel, van picture en element
Prequel, van pre- en sequel
Sexting, van sex en texting
Smog, van smoke en fog
Stagflatie, van stagnatie en inflatie
Vechtscheiding, van vechten en echtscheiding
Voxel, van volume en pixel
Wikipedia, van wiki en encyclopedia

Vondsten
Sommige porte-manteauwoorden worden opzettelijk gemaakt, en dit kan opvallende vondsten opleveren. Van Kooten en De Bie zijn verantwoordelijk voor enkele van zulke combinaties, waarbij niet alleen de combinatie van betekenissen het beoogde effect is. Deze opzettelijke constructies zijn evenzeer bedoeld om een humoristisch, eigengereid of onbeholpen effect te sorteren:

Demonstructie, van demonstratie en instructie
Krommunicatie, van krom en communicatie
Schrijpend, van schrijnend en nijpend

Etymologie
Toen Lewis Carroll in Through the Looking-Glass (1872) een aantal van deze "kofferwoorden" introduceerde, creëerde hij er ook een nieuwe naam voor: portmanteau words. In het gedicht Jabberwocky uit dat boek komt bijvoorbeeld het woord slithy voor, een vervlechting van slimy ("slijmerig, glibberig") en lithe ("lenig, buigzaam"). Ook dit is overigens een eenmalige vondst, die in het Engels geen algemene ingang heeft gevonden.

Het Engelse woord portmanteau betekent koffer en is ontleend aan het Franse porte manteau (met een e), dat kapstok of klerenhanger betekent.[1]
Battus geeft in zijn Opperlandse taal- & letterkunde veel (alweer vooral speelse) voorbeelden voor het Nederlands.

Porte-manteauwoorden en verkorting
Bepaalde verkortingen kunnen als bijzondere porte-manteauwoorden worden beschouwd. Het gaat dan om samenstellingen als horeca of hifi, waarbij uit meerdere woordelementen een afgekorte vorm wordt gecombineerd. Er is een verschil met de klassieke porte-manteauwoorden, die zich immers niet van afkortingen bedienen, maar van woordelementen, meestal het begin van het ene woord en het eind van het andere. In feite zijn zulke verkortingen dan ook veeleer samenstellingen, zij het in verkorte vorm, en geen echte porte-manteauwoorden.
bron: wikipedia

zondag 21 augustus 2016

Muskus



Muskushert (mannetje)
Muskus is een sterk ruikende afscheiding uit een klier van het muskushert. De naam wordt ook gebruikt voor de geur van muskus en soortgelijke geuren van andere dieren, synthetische stoffen en sommige planten. Andere dieren die een muskusachtige geur verspreiden zijn de muskusos en de muskusrat uit India en Europa, de muskuseend (Biziura lobata) uit Zuid-Amerika, de muskuskever (Calichroma moschata) en de alligator uit Centraal-Amerika. 

Om de geurstof te verkrijgen uit een muskushert dient het dier gedood te worden; de klier wordt verwijderd en gedroogd, in de zon, op een hete steen of in hete olie. Aangezien het muskushert met uitsterven wordt bedreigd is de jacht erop verboden. Muskusgeurstoffen worden tegenwoordig daarom vrijwel altijd synthetisch gemaakt. 

Synthetische muskusgeurstoffen kunnen in verschillende groepen verdeeld worden:
-Nitromuskussen vormen de oudste groep. Er is echter vastgesteld dat deze stoffen misschien carcinogeen zijn. Ze worden niet meer geproduceerd in de Europese Unie.
-Polycyclische muskussen, die na de Tweede Wereldoorlog populair werden en op industriële schaal bereid. Deze stoffen zijn echter lipofiel, moeilijk biologisch afbreekbaar en kunnen zich ophopen in het vetweefsel van organismen. Sedert 1995 is het gebruik van deze stoffen verminderd.
-Macrocyclische muskussen; deze zijn wel biologisch afbreekbaar. Vergeleken met polycyclische muskussen zijn de macrocyclische muskussen moeilijker te bereiden en dus duurder. Sedert de late jaren 1990 is hun marktaandeel wel toegenomen ten koste van de polycyclische muskussen.
-Alicyclische muskussen, een relatief recente "vierde generatie" muskusgeurstoffen met als voornaamste vertegenwoordigers Helvetolide (merknaam) en Romandolide (merknaam).

vrijdag 19 augustus 2016

Beursautoriteit

.Een klokkenluider van Deutsche Bank heeft een beloning van ruim 8 miljoen dollar van de Amerikaanse beurswaakhond SEC afgewezen. Oud-manager Ben-Artzi wil het geld niet hebben uit protest tegen het uitblijven van straffen voor de hoogste bestuurders van de bank. De SEC wilde hem belonen voor gegevens over manipulatie van de boekhouding van de bank tijdens de financiële crisis. De bank werd beboet met 55 miljoen dollar. De aandeelhouders draaien volgens Ben-Artzi op voor die kosten, terwijl de top van de bank buiten schot blijft. Dat komt doordat veel oud-bestuurders voor de beursautoriteit werken, zegt hij.  
                                                                                                      
                                                                                                                                                                                                                                                                                            

Chocola (en obesitas)

Een reep chocola van (slechts) 75 - 100 g bevat tussen 500 en 600 kilocalorieën.
Onverschillig welke soort reep. Je verorbert hem binnen vijf minuten.

Om die extra calorieën vervolgens kwijt te raken, dien je minimaal een uur te fietsen, of andere inspanning te verrichten. 

Odalisk


woensdag 17 augustus 2016

De paus over huisdieren

“Medelijden mag niet verward worden met het mededogen dat we voelen voor de dieren die bij ons wonen. 
In feite gebeurt het, dat we dit sentiment voelen voor dieren, maar onverschillig blijven voor het lijden van anderen. 
Hoe vaak zien we niet dat mensen zeer gehecht zijn aan katten en honden, maar vervolgens de naaste, die hen nodig heeft, in de steek laten? 
Dat kan niet,” aldus paus Franciscus. (2016)