vrijdag 27 mei 2022

VENERISCH


Een venerische ziekte is een geslachtsziekte.
Je zou kunnen denken dat het woord verband houdt met het woord vene, dat is een ader, een bloedvat. Dat is niet zo.
Venerisch is eerder ter beschouwen als een eufemisme, namelijk als een ‘ziekte van de liefde’; het woord komt van Venus!
Het wordt niet meer gebruikt. Tegenwoordig spreekt de dokter van soa. Dat is natuurlijk ook een eufemisme. Het klinkt beter dan geslachtsziekte. Het staat voor sexueel overdraagbare aandoening.

woensdag 13 april 2022

FARO (Algarve)

De gezagvoerder wilde een harde landing maken, om de banden genoeg grip op de natte baan te geven, en niet weg te glijden.

Hij nam de besturing niet zelf over van de co-piloot.

Deze worstelde met de landingssnelheid, ten gevolge van onverwachte hevige windvlagen (‘microbursts’). Op het fatale moment was de snelheid te laag.

De landing was zo hard dat het rechter landingsgestel afbrak, wat eigenlijk nooit voorkomt.

Overigens vergiste de Portugese verkeersleider zich bij het doorgeven van de juiste windsnelheid.

De rest van het drama is bekend of na te lezen op:

https://nl.wikipedia.org/wiki/Vliegramp_bij_Faro

vrijdag 1 april 2022

DE KAPOTTE VRACHTWAGEN

De ANWB heeft het altijd over ‘de kapotte vrachtwagen’ die voor file zorgt.  Stefan Verkerk maakt er mooie foto’s van. Wees maar blij met al die vrachtwagens die niet kapot zijn!


Kapot en stuk zijn synoniem, maar beperkt door elkaar vervangbaar. ‘De stukke vrachtwagen’ is geen Nederlands. Dat is vreemd. Je hebt immers wel dikke, makke, lekke, etc. En je hebt woorden als krukken, bukken, sukkel. Aan die klankcombinaties ligt het dus niet.

Het schijnt zo te zijn dat ‘stuk’ in ons taalgebruik overgebleven is van ‘aan stukken zijn’. Iets als brokstuk. Dat zou bijvoeglijk gebruik blijvend verhinderen. Wel: de wagen is stuk, maar niet: de stukke wagen.

woensdag 23 maart 2022

AANSTOOTGEVEND BEELD VERPLAATST

Het kan in Amsterdam maar niet in Groningen-Stad


Voor veel Amsterdammers is het een verademing dat het beeld voor het Olympisch Stadion eindelijk van plek is veranderd. Zo ook voor historicus en socioloog Hans Derks. Hij kwam tot het besef dat er enorme agressieve reacties in de stad waren rondom het standbeeld. Hij spreekt zich uit over het politiek handelen van de gemeente Amsterdam. “Dat vind ik persoonlijk het meest schandelijke, dat de politieke jongens hier in Amsterdam geen acties ondernomen hebben tegen het beeld.” 

https://nieuwsredactie.fhj.nl/index.php/2022/03/22/hoger-beroep-tegen-verplaatsing-hitlergroet-standbeeld-olympisch-stadion/


 

zaterdag 19 maart 2022

SLAAF & SLAVIN

Vandaag kom ik erachter dat ik zowat tien jaar achterloop. Dat zit zo. Op de autoradio hoor ik iemand over een vrouw spreken, als een ‘tot slaaf gemaakte’. Dat heb ik de laatste tijd vaker gehoord. Gebruikelijk was het gewone woord ‘slavin’ maar dat is blijkbaar niet meer politiek correct. En de taal heeft zich maar te voegen! Ik weet niet of de woorden slaaf en slavin nu helemaal taboe zijn, vandaar dat ik wikipedia bezocht. Dat schept (enige) duidelijkheid in de zaak. Ik citeer:

“Sinds 2013 wordt in plaats van het woord 'slaaf' ook wel de term 'slaafgemaakte' of 'tot slaaf gemaakte persoon' gebruikt, een leenvertaling van de Engelse term 'enslaved person', die in de Verenigde Staten in de slavernijdebatten als vervanging van de term 'slave' dient. Het anglicisme dient als alternatief, wanneer gebruik van het woord slaaf als taboe wordt beschouwd. Het woord 'slavenhouder' zou dan zoiets als 'slaafgemaaktenhouder' of 'houder van (de) slaafgemaakten' worden.

Het woord 'slaaf' zou incorrect zijn omdat het een koloniale term is en omdat een mens niet van nature wordt geboren als slaaf, maar alleen door anderen tot slaaf kan worden gemaakt. Kritiek hierop is dat het gebruik van andere woorden de geschiedenis niet verandert. Aangezien de betekenis hetzelfde blijft, is het verschil alleen subjectief. 'Slaafgemaakte' kan daarnaast in zekere zin ook fout zijn, omdat in de slaventijd een kind van een slaaf wel degelijk werd geboren als slaaf, alhoewel niet van nature.”

Maak je keus!

zaterdag 12 maart 2022

LIDMAATSCHAP

Normaliter ben je ergens lid van. Je bent niet ergens lid in.

Je bent niet lid in de Partij voor de Dieren.

Dat wordt anders als je een lintje uitgereikt krijgt.

Dan word je namelijk wèl lid in, namelijk Lid in de Orde van Oranje-Nassau.

 

Een Orde is dus blijkbaar iets anders dan een Vereniging. 


 

donderdag 10 maart 2022

COMMANDEUR

 

Naast commandant heb je ook commandeur. Waarschijnlijk is het laatste een rang en is niet iedere commandant ook een commandeur. (?)
In ieder geval is het ook een familienaam, zoals Olga Commandeur (foto; wikipedia).
Hebben we misschien ook Commandant als familienaam?
 
De familienaam Komduur is een afleiding van Commandeur.

maandag 28 februari 2022

SNEUVELEN


 
Je kunt in onze taal niet zeggen : ik ga sneuvelen.
Wel: ik ga sterven.
Dat laatste als je, als zwaar zieke patiënt, je dood als het ware voelt aankomen. Maar, los van euthanasie: je hebt het niet zelf in de hand. Het overkomt je. Het is als gaan slapen.
 
Anders is dat met sneuvelen. Daar heb je een ander voor nodig, en die moet er wel zijn. Het veronderstelt strijd, oorlog. Maar die kun je ook overleven. Met andere woorden: sneuvelen is een kans. Een risico dat de soldaat - bewust - neemt.

zondag 20 februari 2022

NOT INVENTED HERE


Gisteren hoorde ik Emiel Roemer zeggen dat zijn commissierapport over bescherming van arbeidsmigranten in de onderste la van een bureau terecht gekomen is.
Hij weet dat aan het feit dat de Kamerleden het niet zelf bedacht hebben: Not Invented Here. Dat maakt ideeën dikwijls minder aantrekkelijk – helaas. 
 
Vandaag gebruikte Joep de Groot, de baas van CZ ziektekostenverzekeraar, dezelfde uitdrukking in een interview op BNR. Men is vaak niet bereid ideeën van anderen over te nemen, die “van ons” zijn altijd de beste!

vrijdag 18 februari 2022

NIEUWE POLITIEKE PARTIJ

 

PARTIJ VAN HET PLEZIER EN VAN DE LACH

Lang gezichter die mótte ver neet (die motte ver neet ! 

 -------------------------

Veer höbbe hie ‘n ganse nuuj partie
veer zitte vol met lol en klooterie
veer zeen ’t laeve door de bril van ‘t plezeer
want volleges ós is dat de einige meneer
es veer biejein zin is dat altied ‘n genot
dan kómme ver neet mee bie, dan lach’ver ós kepot
hie höbbe ver jaore jaore jaore op gewach
op de partie van ‘t plezeer en van de lach

Lang gezichter die mótte ver neet (die motte ver neet ! )
En ‘n zoer proem …die wille ver neet. ( die wille ver neet !)
Auch eine met ‘ne sjegrijnetige kop. ( boeeeh...)
Dae mót dat kompensere met ‘n mop. ( met ’n mop !)
Eine dae zanik ....dae sjikke ver weg ( dae sjkke ver weg !)
Auch ’ne iezegrim ... dem geit ’t sjlech ( dem geit ’t sjlech )
En ’t motto dat ver ós höbbe bedach,
“ de leukste luuj zin luuj met ‘ne kop dae lach “

Ós embleem :…. zin bónte sjlingers
Op ós program sjtaon …. de leukste dinger
Ós eesjte punt, en dat ech al ‘n gesjenk
De vastelaovend dae wurd met ’n waek verlengk !!
Wae verdreet haet ... of gans verpietert
Krig ’n rooj naas van ós, en wurd gekietelt.
Nae zo väöl kleur es wie ’t geuf op óze lies,
Dat is get watste bie die angere neet zuus

https://www.bing.com/videos/search?q=partie+van+de+lach&cvid=ab5a23a1954647fb8722f137804bac37&aqs=edge.0.0.7802j0j1&PC=U531&first=6&ru=%2fsearch%3fq%3dpartie%2bvan%2bde%2blach%26cvid%3dab5a23a1954647fb8722f137804bac37%26aqs%3dedge.0.0.7802j0j1%26PC%3dU531%26first%3d6%26FORM%3dPERE&view=detail&mmscn=vwrc&mid=F9A636CB7FB7501DB2FBF9A636CB7FB7501DB2FB&FORM=WRVORC

donderdag 17 februari 2022

JAN LENFERINK

Jan Lenferink (Dalfsen, 1948) is een Nederlands radio- en televisiemaker. 


 

Lenferink werkte jarenlang voor de VPRO, waar hij meewerkte aan radioprogramma's als Piet Ponskaart. 

Maar hij werd vooral bekend als presentator van het televisieprogramma RUR (Rechtstreeks Uit Richter), dat aanvankelijk door Veronica werd uitgezonden vanaf medio 1983 tot medio 1993. 

Hij stond onder andere bekend om zijn streepjesoverhemd, zijn glas melk en zijn lichte vorm van stotteren. 

bron wikipedia

donderdag 10 februari 2022

PRINS HENDRIK

In Amsterdam ligt een eiland aan het IJ - Bantam. De straat aan de waterkant daarvan kreeg de naam Buitenkant, de straat aan de stadszijde de naam Binnenkant.

Totdat iemand op het onzalige idee kwam 'Buitenkant' op te offeren voor een verlenging van de Prins Hendrikkade. Resteert nu dus alleen nog 'Binnenkant'. Als los zand.

Bron: Propria Cures